Z tego artykułu dowiesz się:
- jak prawidłowo eksploatować pojazd z turbodoładowaniem;
- co powoduje uszkodzenia turbosprężarek;
- jak zidentyfikować problem z turbosprężarką;
- dlaczego nie naprawiać turbiny samodzielnie.
JAK PRAWIDŁOWO UŻYTKOWAĆ TURBO
Turbosprężarka, mimo iż jest bardzo precyzyjnym podzespołem, to jej zasada działania jest względnie prosta, wytrzymała i skuteczna. Przy właściwej obsłudze jej żywotność jest zdolna do długoletniej pracy bez konieczności przeprowadzania napraw. Aby turbina mogła bezawaryjnie współpracować z silnikiem należy zwracać uwagę na właściwe warunki jej użytkowania. Szczególnie powinniśmy zadbać o kilka podstawowych czynności serwisowych i użytkowych.
CZYNNOŚCI SERWISOWE:
- okresowe zmiany oleju,
- okresowe wymiany filtrów oleju i powietrza,
- konserwację układu zasilania (przewody),
- konserwację układu olejowego (przewody),
- kontrolę ciśnienia oleju.
CZYNNOŚĆI UŻYTKOWE:
ODCZEKAJ ZE ZGASZENIEM SILNIKA
Po zatrzymaniu pojazdu należy odczekać ok. 2-3 minut na biegu jałowym, aby turbosprężarka wyhamowała swoje obroty i obniżyła się jej temperatura. W przypadku krótszej jazdy np. po mieście wystarczy poczekać około 30 sekund. Dzięki temu wyeliminujesz zbyt szybkie zużycie się łożysk turbosprężarki.
ODPALANIE SILNIKA
To samo tyczy się uruchamiania silnika. Po jego odpaleniu odczekaj minimum 30 sekund, aby wypełniły się przewody olejowe. Dopiero wtedy możesz zwiększyć obroty.
DNAMICZNA JAZDA
Użytkowanie auta w ruchu miejskim powoduje nagromadzenie się sadzy we wnętrzu turbiny blokując system zmiennej geometrii. Dodatkowo taka eksploatacja negatywnie wpływa na filtry DPF/FAP. Dlatego warto od czasu do czasu zdecydować się na bardziej dynamiczną jazdę w celu wypalenia sadzy.
CO WPŁYWA NA USZKODZENIE TURBOSPRĘŻARKI
Silnik i turbosprężarka są od siebie wzajemnie zależne. W turbodoładowanym silniku turbosprężarka nie jest dodatkowym urządzeniem, które można zdemontować w razie awarii i dalej użytkować pojazd. Dlatego na jej pracę i żywotność ma wpływ kondycja całego motoru. Tak jak wspominaliśmy wcześniej ważne są okresowe wymiany oleju i filtrów. Najczęściej zaniedbanie terminowych serwisów w samochodzie powoduje uszkodzenie turbosprężarki. Występują wtedy w szczególności trzy główne powody awarii turbo.
NIEDOSTATECZNA ILOŚĆ OLEJU
Zbyt mała ilość oleju powoduje uszkodzenia łożysk turbosprężarki co prowadzi od ocierania koła kompresji i turbiny o wewnętrzne części korpusów. Najczęściej kończy się to pęknięciem wirnika turbosprężarki. Olej oprócz tego, że smaruje podzespół turbosprężarki jest również odpowiedzialny za jej chłodzenie. Ta przyczyna awarii turbosprężarki pozostawia po sobie ślady w postaci przebarwień termicznych na wirniku w miejscu jego ułożyskowania.
ZANIECZYSZCZONY OLEJ
Zanieczyszczenia w oleju powodują uszkodzenia powierzchni ślizgowych łożysk jaki i wałka. Zanieczyszczeniami są drobne cząstki metalu, które dostają się do oleju z powodu awarii silnika lub nagar powstający podczas spalania się oleju.
CIAŁA OBCE
Dostanie się ciał obcych do turbosprężarki z układu dolotowego lub wydechowego powoduje uszkodzenia łopatek koła kompresji lub wirnika turbiny, co prowadzi do niewyważenia układu wirującego, a w konsekwencji uszkodzeniu podzespołu.
Od strony gorącej najczęściej ciałami obcymi są fragmenty innych części silnika. Natomiast od strony zimnej (dolotu) może być to kurz i piasek, czy też fragmenty wkłady filtra powietrza
IDENTYKIKACJA PROBLEMU Z TURBOSPRŻARKĄ
GŁOŚNA PRACA
Głośna praca turbosprężarki jest jednym z najczęstszych powodów wizyty u mechanika. Charakterystyczny gwizd, czasami dźwięk tarcia metali wzbudza obawy użytkownika pojazdu o awarie turbiny. Przed demontażem turbosprężarki radzimy jednak sprawdzić szczelność w układzie turbosprężarki. Może okazać się, że taka nieszczelność jest przyczyną hałasu i jej usunięcie rozwiąże problem.
UTRATY OLEJU W SILNIKU
Zwiększony pobór oleju w samochodzie może wskazywać na rozszczelnienie się turbosprężarki. Nieczelna turbosprężarka najczęściej puszcza olej na stronę wydechową. Jeżeli po zdemontowaniu łączenia turbosprężarki z układem wydechowym będą widoczne ślady oleju oznacz to, że turbina kwalifikuje się do naprawy.
BRAK MOCY
Spadek mocy, wpadanie samochodu w tzw. tryb awaryjny, zapalenie się kontrolki check engine może oznaczać problem z turbosprężarką. Jednak przed zdemontowaniem turbiny radzimy sprawdzić osprzęt silnika. Często błąd związany z awarią doładowania może być spowodowany osprzętem wokół turbiny jak np. zawór N75, przepływomierz, pompa vacum, czujnik ciśnienia doładowania itp.
KOPCENIE SAMOCHODU
Spaliny koloru czarnego, niebieskiego lub białego mogą sugerować awarię turbosprężarki.
Przed demontażem turbosprężarki należy wykonać dokładną diagnozę w serwisie samochodowym. Przyczyną może być zanieczyszczony wkład filtra powietrza, przedmuchy silnika lub inne usterki osprzętu silnika.
DLACZEGO NIE NAPRAWIAĆ TURBOSPRĘŻARKI SAMODZIELNIE
Na rynku mamy dostępne części do naprawy turbosprężarki jak zestawy naprawcze, wirniki, koła kompresji, mechanizmy zmiennej geometrii, kompletne rdzenie, sterowniki oraz zawory sterujące.
Jednak odradzamy samodzielnych napraw turbiny. Przede wszystkim złożenie rdzenia wymaga wyważenia oraz sprawdzenia jego szczelności, czego użytkownik nie zrobi w warunkach domowo-garażowych. Nawet zastosowanie kompletnego nowego rdzenia często nie zda egzaminu, w szczególności w turbosprężarkach wyposażonych w system zmiennej geometrii. Montaż nowego rdzenia wymaga wtedy ponownego ustawienia/kalibracji sterowania zmiennej geometrii (na tzw. zderzaku w obudowie rdzenia). Radzimy oddać swoją turbosprężarkę do serwisu wyposażonego w odpowiedni park maszyn oraz wykwalifikowaną kadrę pracowników.
AT
BE
CZ
DE
DK
ES
FR
IE
IT
NL
SE
SK
UK
Ostatnie wpisy